წითელი ქრონიკები

 

***

1920 წლის მაისში ბოლშევიკები ომის გამოუცხადებლად შეიჭრნენ საქართველოს რესპუბლიკის ტერიტორიაზე. საქართველომ საჯარისო ნაწილების მობილიზება შეძლო და ფოილოს ხიდთან ბრძოლაში რუსები დაამარცხა. დაიდო საზავო ხელშეკრულება, რომელიც მოგვიანებით რუსეთმა დაარღვია.

***

რუსეთის კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის კავკასიის ბიუროს წევრების გრიგოლ (სერგო) ორჯონიკიძისა და სერგეი კიროვის ანგარიში რკპ(ბ) ცენტრალურ კომიტეტს, 1921 წლის 2 იანვარი.

***

ნოე ჟორდანია, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარე (1918-1921), იხსენებს რუსეთ-საქართველოს 1921 წლის თებერვლის ომის დასაწყისს.

***

სტალინის ბავშვობის მეგობარი, სოციალ-დემოკრატი მენშევიკი, საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ გერმანიაში გადასახლებული იოსებ ირემაშვილის მოგონება.

***

ნოე ჟორდანია, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარე (1918-1921), იხსენებს რუსეთ-საქართველოს 1921 წლის თებერვლის ომის დასაწყისს.

***

რუსეთ-საქართველოს 1921 წლის ომში ქართული სამხედრო სკოლის შეგირდები, იუნკრები, რუსეთის მე-11 არმიისგან იცავდნენ თბილისს.

ფოტოზე გამოსახულია იუნკერი შალვა ერისთავი, რომელიც ტყვიამფრქვევს გადაეფარა თანამებრძოლებისა და თანაკლასელების გადარჩენის მიზნით, განგმირა მემიზნე და საშუალება მისცა ქართულ მხარეს კონტრშეტევა წარმატებით დაესრულებინა.

***
 

მარო მაყაშვილი დაიღუპა 1921 წლის 19 თებერვალს, კოჯრის მისადგომებთან, რუსეთის მე-11 არმიის წინააღმდეგ ბრძოლის დროს.

მარო 19 წლის იყო.

***

ნაწყვეტი გენერალ გიორგი მაზნიაშვილის წიგნიდან “მოგონებანი 1917-1925".

***

ლევ ტროცკი 1921 წლის თებერვლის მოვლენების შესახებ წერს თავის წიგნში “სტალინი”.

ტროცკი ოკუპაციის პერიოდში რკპ(ბ) ცენტრალური კომიტეტის პოლიტბიუროს წევრი და საბჭოთა რუსეთის სამხედრო უწყების ხელმძღვანელი იყო.

***

1921 წლის თებერვალ-მარტის რუსეთ-საქართველოს ომის შემდეგ საქართველომ დამოუკიდებლობა დაკარგა. თებერვლის მოვლენებს საბჭოთა პროპაგანდა განმათავისუფლებელ მოძრაობად მოიხსენიებდა და უარყოფდა ძალის გამოყენებით ოკუპაციას.